Z jakimi trudnościami najczęściej spotykają się deweloperzy w czasie realizacji projektów biurowych?...

Spowolnienie na rynku transakcji inwestycyjnych w sektorze nieruchomości komercyjnych, które możemy obserwować, zarówno w Polsce, jak i w skali globalnej to przede wszystkim efekt zacieśniania polityki monetarnej na świecie. Ta strategia uderza głównie w międzynarodowych graczy, ale nie inwestorów private equity. Być może to świetny moment, by doszło do przewartościowania systemu finansowania w sektorze nieruchomości w Polsce i najlepszy czas byśmy w końcu wprowadzili REIT-y, które świetnie funkcjonują w Czechach czy krajach strefy bałtyckiej.

W ostatnich latach polski rynek nieruchomości handlowych został zdominowany przez parki handlowe – w latach 2019-24 powstało ich aż 339 o łącznej powierzchni ponad 1,6 mln mkw. Czy oznacza to, że „klasyczne” galerie odchodzą do lamusa? Eksperci firmy doradczej JLL dokładnie prześwietlają sektor centrów handlowych w Polsce.

Globalny rynek nieruchomości, jeden z głównych emitentów gazów cieplarniach, powinien w ciągu niespełna trzech dekad stać się zero-emisyjny. Szacuje się, że w 2050 roku na świecie nadal będzie funkcjonować aż 80% budynków, z których korzystamy już dziś[1], a to najlepiej pokazuje skalę wyzwania.

Wzrost obrotów i liczby klientów pokazuje, że Polacy na stałe wrócili do centrów handlowych. Jednocześnie obserwujemy dalszy rozwój parków handlowych, centrów typu convenience oraz obiektów wielofunkcyjnych wpisujących się w koncepcję 15-minutowego miasta. Analizując trzeci kwartał, eksperci BNP Paribas Real Estate Poland zwracają także uwagę na spadek wskaźnika pustostanów w centrach handlowych oraz wzrost rozwiązań w handlu wykorzystujących sztuczną inteligencję.

Duża aktywność firm z sektora finansowego, IT oraz usług dla biznesu na rynku biurowym przełożyła się na pozytywne wyniki pod względem skali podpisanych umów najmu. Jednocześnie, wyższe koszty budowy oraz pogarszająca się koniunktura gospodarcza skutkują spadającą aktywnością firm deweloperskich. Jak wynika z raportu Cushman & Wakefield, wywoła to, podobnie jak w Warszawie, efekt "luki podażowej" na największych regionalnych rynkach biurowych. Po trzech latach zawirowań polski rynek nieruchomości biurowych wchodzi w okres stabilizacji. W 2023 r. mijają trzy lata od początku pandemii Covid-19, od roku jesteśmy świadkami agresji Rosji w Ukrainie. Branża nowoczesnych nieruchomości biurowych obawiała się czy kumulacja tych wydarzeń nie zdestabilizuje polskiego rynku bardziej niż kryzys finansowy w 2008 roku.